ศัลยกรรมเปลือกตาล่าง · Lower blepharoplasty
ผ่าตัดถุงใต้ตา
(ตัดถุงใต้ตา) ผ่านแผลด้านในเปลือกตา
โดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ
ถุงใต้ตาเกิดจากเนื้อเยื่อรอบตาหย่อนลง ร่วมกับไขมันนูนออกมามากขึ้น ทำให้ดูอ่อนเพลียและแก่กว่าวัย ที่เศาณานนท์คลินิก ทองหล่อ ผ่าตัดโดย รศ.พญ.เปรมจิต เศาณานนท์ จักษุแพทย์ (จักษุตกแต่งและเสริมสร้าง)
โดย รศ.พญ.เปรมจิต เศาณานนท์ จักษุแพทย์เฉพาะทางจักษุตกแต่งและเสริมสร้าง

01 · รู้จักรอยคล้ำใต้ตา
ประเภทของรอยคล้ำใต้ตา
ในทางการแพทย์จะแบ่งรอยคล้ำที่ใต้ตาออกเป็น 3 แบบหลัก คือ รอยคล้ำจากเม็ดสี (Periorbital hyperpigmentation) รอยคล้ำจากเส้นเลือด (Periorbital vascular prominence) และรอยคล้ำจากร่องหรือความไม่สม่ำเสมอ เช่น ร่องน้ำตา ถุงใต้ตา และผิวหนังเหี่ยวย่น ซึ่งในบางคนอาจเป็นหลายแบบร่วมกันได้ การดูแลรักษาจึงแตกต่างกันไปตามสาเหตุ
02 · ทำความเข้าใจ
ถุงใต้ตาคืออะไร
เกิดจากอะไร
“ถุงใต้ตา” เกิดจากเนื้อเยื่อรอบตาหย่อนลงร่วมกับมีไขมันนูนออกมามากขึ้น ซึ่งอาจเห็นได้ตั้งแต่วัยรุ่น และชัดเจนมากขึ้นเรื่อย ๆ ตามอายุ การมีถุงใต้ตาไม่ถือว่าเป็นโรค แต่อาจทำให้ดูอ่อนเพลียและแก่กว่าวัยได้
ปัญหาร่องโค้งใต้ตาจะเห็นชัดขึ้นเมื่อไขมันหย่อนนูนออกมา ร่องนี้เกิดจากพังผืดที่ยึดขอบกระดูกเบ้าตากับผิวหนัง หรือ orbitomalar ligament ซึ่งการผ่าตัดควรแยกพังผืดนี้ออกทุกครั้ง
03 · การผ่าตัด
ผ่าตัดถุงใต้ตาผ่านแผลด้านในเยื่อบุตา
ทำอย่างไร
หลักการผ่าถุงใต้ตาในอดีตเป็นการเอาไขมันที่นูนออก ร่วมกับตัดหนังที่เกิน ซึ่งไม่ได้แก้ร่องใต้ตา ที่ดูดีขึ้นในช่วงแรกเกิดจากอาการบวมนูน และร่องอาจกลับมาเป็นใหม่ ปัจจุบันการศัลยกรรมถุงใต้ตาทำโดยเอาไขมันส่วนที่นูนออก แล้วนำไขมันส่วนที่เหลือมาจัดเรียงใหม่รองร่องรูปโค้งพระจันทร์ใต้ตา หลังการตัดพังผืดระหว่างผิวหนังและกระบอกตาออก เพื่อป้องกันการกลับมาเป็นร่องใหม่
การผ่าตัดส่วนใหญ่ในปัจจุบันสามารถทำผ่านแผลบริเวณด้านในเยื่อบุตาอย่างเดียว ยกเว้นในคนอายุมากอาจมีแผลเพิ่มยาว 5–6 มิลลิเมตรที่หางตา เพื่อยกกระชับและตัดแต่งเนื้อส่วนเกิน แผลจึงอยู่ด้านในเปลือกตา ต่างจากการผ่าตัดแบบเดิมที่มีแผลใต้แนวขนตา อีกทั้งยังลดการเกิดปัญหาแผลเป็นดึงรั้งจนเห็นตาขาว และการตัดผิวหนังที่มากเกินไป
04 · เลือกวิธีที่เหมาะ
จัดเรียงไขมัน ตัดไขมัน
หรือฟิลเลอร์ใต้ตา ต่างกันอย่างไร
การรักษาแต่ละแบบอาจทำในคนคนเดียวกันไปพร้อมกัน หรือทำแยกกันไปตามปัญหาของแต่ละคน แพทย์จะเป็นผู้ประเมินว่าเหมาะกับวิธีใด
05 · ระหว่างและหลังผ่าตัด
ผ่าตัดถุงใต้ตา เจ็บไหม
พักฟื้นกี่วัน
หัตถการทำภายใต้ยาชาเฉพาะที่ ระหว่างทำจะรู้สึกเพียงตึงหรือกด ๆ หลังทำอาจตึงแสบร้อนเล็กน้อยในช่วง 2–3 วันแรก ช่วงพักฟื้นหลักประมาณ 7–14 วัน อาการบวมช้ำจะค่อย ๆ ลดลง ควรงดออกกำลังกายหนักหรือยกของหนักในช่วงนี้
06 · ก่อนตัดสินใจ
ตัดถุงใต้ตาที่ไหนดี
ควรดู 3 เรื่องนี้
ควรดู 3 เรื่อง คือ แพทย์ สถานพยาบาล และการตรวจก่อนผ่าตัด
หากต้องการปรึกษาเรื่องผ่าตัดถุงใต้ตา สามารถนัดตรวจกับ รศ.พญ.เปรมจิต เศาณานนท์ ที่ Saonanon Clinic ทองหล่อ
คำถามที่พบบ่อย:
ผ่าตัดถุงใต้ตา
ถุงใต้ตาเกิดจากอะไร และอาการบวมใต้ตาตอนตื่นนอนเกิดจากอะไร?
ถุงใต้ตาถาวรมักเกิดจากไขมันใต้ตาเคลื่อนตัวหรือหย่อนคล้อยตามอายุ ส่วนอาการบวมชั่วคราวหลังตื่นนอนมักเกิดจากของเหลวคั่งระหว่างนอนหลับ โดยเฉพาะเมื่อนอนดึก นอนราบ หรือกินอาหารเค็มก่อนนอน รวมถึงภูมิแพ้และการร้องไห้ก่อนนอนก็เป็นสาเหตุที่พบได้ หากมีอาการบวมแดงเจ็บร่วมด้วยควรพบแพทย์เพื่อตรวจหาสาเหตุ (อาจเป็นการอักเสบ/ติดเชื้อ)
ถุงใต้ตาหายเองได้ไหม?
ถ้าเป็นอาการบวมน้ำจากนอนน้อยหรือกินเค็ม มักดีขึ้นเองเมื่อปรับพฤติกรรม แต่ถุงไขมันจากอายุหรือกรรมพันธุ์จะไม่หายเอง วิธีธรรมชาติช่วยให้ดูดีขึ้นได้เพียงชั่วคราว
การจัดเรียงไขมันใต้ตา ต่างจากการผ่าตัดถุงใต้ตาแบบตัดไขมันออกอย่างไร ช่วยเรื่องอะไร?
การจัดเรียงไขมันใต้ตาเป็นการปรับตำแหน่งไขมันเดิมให้กระจายตัว ลดร่องลึกหรือเงาใต้ตาโดยยังคงโครงสร้างธรรมชาติไว้ ส่วนการตัดไขมันเป็นการนำไขมันส่วนที่นูนเป็นถุงออก ทั้งสองวิธีทำร่วมกันได้ในการผ่าตัดครั้งเดียว คือเอาไขมันส่วนที่นูนออก แล้วนำส่วนที่เหลือมาจัดเรียงใหม่ที่ร่องใต้ตา ในแต่ละคนจะทำแบบใดขึ้นกับผลตรวจ ทั้งนี้การตัดไขมันออกอย่างเดียวโดยไม่ได้ย้ายไขมันมารองร่อง ไม่ได้แก้ร่องใต้ตา ที่ดูดีขึ้นในช่วงแรกเกิดจากอาการบวมนูน และร่องอาจกลับมาเป็นใหม่ จึงไม่เป็นที่นิยมแล้ว
ผ่าตัดถุงใต้ตา/จัดเรียงไขมันใต้ตา เจ็บไหม และอันตรายหรือไม่?
หัตถการทำภายใต้ยาชาเฉพาะที่ (บางเคสร่วมกับยานอนหลับอ่อนๆ หรือยาสลบ) ระหว่างทำจะรู้สึกเพียงตึงหรือกดๆ ไม่เจ็บชัดเจน หลังทำอาจมีตึงแสบร้อนเล็กน้อยในช่วง 2-3 วันแรก ความเสี่ยง เช่น บวม ช้ำ หรือผลลัพธ์ไม่สมมาตร จะลดลงมากหากทำโดยแพทย์ผู้มีประสบการณ์ด้านศัลยกรรมรอบดวงตาโดยเฉพาะ
พักฟื้นกี่วัน และราคาผ่าตัดถุงใต้ตาเท่าไหร่?
ช่วงพักฟื้นหลักประมาณ 7-14 วัน อาการบวมช้ำจะค่อยๆ ลดลง ควรงดออกกำลังกายหนักหรือยกของหนักในช่วงนี้ ส่วนราคาขึ้นกับผลตรวจ เช่น เทคนิคที่ใช้ ทำร่วมกับการตัดหนังตาล่างหรือไม่ และเป็นการผ่าตัดครั้งแรกหรือแก้ไข คลินิกจะแจ้งค่าใช้จ่ายหลังแพทย์ตรวจประเมินแล้ว
ตัดถุงใต้ตาที่ไหนดี ควรดูอะไรบ้าง?
ควรดู 3 เรื่อง แพทย์: ตรวจรายชื่อแพทย์ได้ที่เว็บไซต์แพทยสภา และดูว่าแพทย์ผ่าตัดเปลือกตาเป็นประจำหรือไม่ สถานพยาบาล: มีใบอนุญาตถูกต้อง สะอาด และควบคุมการติดเชื้อได้มาตรฐาน การตรวจก่อนผ่าตัด: แพทย์ควรตรวจและอธิบายวิธีผ่าตัด ความเสี่ยง และการดูแลหลังผ่าตัดให้ชัดเจน
หลังผ่าตัดถุงใต้ตา อาการแบบไหนควรพบแพทย์ทันที?
ถ้าปวดตามากขึ้น ตาบวมตึงข้างเดียวอย่างรวดเร็ว ตามัวลง หรือเลือดออกไม่หยุด ควรพบแพทย์ทันที
ผลลัพธ์อยู่ได้กี่ปี ไขมันหรือถุงใต้ตาจะกลับมาอีกไหม?
ผลลัพธ์จากการผ่าตัด/จัดเรียงไขมันใต้ตาถือว่าอยู่ได้นานหลายปี โดยทั่วไปประมาณ 5-10 ปีขึ้นไป เพราะเป็นการจัดโครงสร้างใหม่ ไม่ใช่การฉีดฟิลเลอร์ที่สลายเร็ว แม้ไขมันที่นำออกจะไม่กลับมาเท่าเดิม แต่ความหย่อนคล้อยตามวัยยังเกิดขึ้นได้ตามธรรมชาติ จึงอาจเห็นร่องใต้ตาชัดขึ้นได้อีกเมื่ออายุมากขึ้น
ฉีดฟิลเลอร์ใต้ตาแก้ร่องลึกได้ไหม อยู่ได้นานแค่ไหน และเป็นก้อนได้อย่างไร?
การฉีดฟิลเลอร์แก้ร่องใต้ตาให้ผลลัพธ์ชั่วคราว อยู่ได้ประมาณ 9-12 เดือน เมื่อสลายไปร่องอาจกลับมาเห็นชัดอีก บางเคสที่สารย่อยสลายได้ไม่หมด อาจมีสารตกค้างนูนใต้ผิวหนังได้ ส่วนปัญหาฟิลเลอร์เป็นก้อนมักเกิดจากฟิลเลอร์ไม่ได้มาตรฐาน หรือมีการนวด บีบ จับใบหน้าหลังฉีดจนฟิลเลอร์เคลื่อนตัว วิธีป้องกันคือหลีกเลี่ยงการสัมผัสบริเวณที่ฉีดในช่วงแรกและเลือกฉีดกับแพทย์ที่มีประสบการณ์
ฉีดฟิลเลอร์แทนการผ่าตัดถุงใต้ตาได้ไหม?
ฟิลเลอร์ช่วยเติมร่องใต้ตา แต่ไม่ได้นำถุงไขมันออก ถ้าถุงใต้ตาใหญ่ การฉีดฟิลเลอร์อาจทำให้ใต้ตาดูนูนมากขึ้นหรือเป็นก้อนได้ จึงควรให้แพทย์ประเมินก่อน
ตาลึก/ร่องใต้ตาลึก ผ่าตัดแก้ไขได้ไหม ทำพร้อมกับผ่าถุงใต้ตาได้หรือไม่?
ภาวะตาลึกสามารถแก้ไขได้ด้วยหลายวิธี เช่น ผ่าตัดดึงกล้ามเนื้อเปิดตา เติมไขมันตนเองฉีดบนเปลือกตา ซึ่งเป็นคนละหัตถการกับการทำตาสองชั้น และสามารถทำพร้อมกับการผ่าตัดถุงใต้ตาได้ในคราวเดียวเนื่องจากเป็นการผ่าตัดคนละส่วนกัน ผลลัพธ์ไม่การันตีว่าจะถาวรในทุกกรณี ขึ้นอยู่กับสาเหตุ อายุ และการดูแลหลังทำ
ข้อมูลในหน้านี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่สามารถใช้แทนการตรวจวินิจฉัยโดยแพทย์ ผลการรักษาขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล · ภาพวาดเป็นภาพประกอบ ไม่ใช่คนไข้จริง
